|
David Hume
Hume urodził się 7 maja 1711 roku, zmarł w 22 sierpnia 1776 roku, w Edynburgu.
Filozof oświeceniowy, empirysta. Zaczynał od nauki prywatnej na wsi. Był bibliotekarzem w Edynburgu w latach 1752-1757.
Jego słynne dzieła to:
-Treatise on Human Nature (3 t.) 1739-40,
-An Enquiry Concerning Human Understanding 1748
-An Enquiry Concerning the Principles of Morals 1751
-Essays Moral and Political (2 t.) 1741-42
-Natural History of Religion 1757
-Dialogues Concerning Natural Religion 1751.
Zadanie filozofii moralnej polega, według Hume?a na tym, żeby faktycznie istniejące wartości moralne wyjaśnić na podstawie metody empirycznej, bez spekulacyjnych założeń. W moralności rozum i uczucia odgrywają pewną rolę, lecz rzeczą podstawową są uczucia moralne (morał sentiment):
[...] skoro cnota jest celem i skoro jest cenna sama przez się [...] jedynie wskutek bezpośredniego zadowolenia, jakie przynosi, to istnieć musi jakieś swoiste uczucie, na które oddziałuje - jakieś wewnętrzne uwrażliwienie czy smak [...], to, co rozróżnia dobro moralne od zła [...]". . Działania oceniane są jako pozytywne, jeśli są użyteczne albo przyjemne dla samej jednostki lub dla innych, na przykład dla wspólnoty. Odczucia subiektywne odwołują się przy tym do dwóch zasad: egoizmu i sympatii.
(P. Kunzman, F.-P. Burkard, F. Wiedemann, Atlas Filozofii, Warszawa 1999, s. 125)
|